Michał Lubina
Państwo Środka od środka
Chiny: marzenie Europy! Od czasów sławnej wyprawy Marco Polo – było nie było, pierwszego trampa na świecie – legendarny kraj wszelkiej obfitości, bogactwa i sławy. Kraj mędrców, rządzony przez klasę filozofów, ideał oświeceniowców z Wolterem na czele. Niespełnione marzenie jezuitów, w tym także naszego Michała Boyma. Ta jedna z najstarszych i najbardziej zamkniętych cywilizacji świata, do połowy XIX wieku, całkowicie odcięta od świata, dosłownie i w przenośni, murem. Wielkim Murem.
A potem ten metaforyczny mur zniszczono, z charakterystyczną dla kolonialnych Brytyjczyków subtelnością. Wyrwano Hong Kong, otwarto porty. Zaczął się pierwszy okres wzajemnego poznawania się Europy i Chin. Czas, który ludziom Zachodu kojarzy się z „perłą Wschodu” – Szanghajem, kapitanem Gordonem i bajecznymi fortunami zbijanymi na opium; Rosjanom: z Koleją Wschodniochińską, ks. Mikołajem Murawiowem-Amurskim, czy Władywostokiem. Zaś nam? Chyba tylko z tym, że „Chińczyki trzymają się mocno”. Dla Chin zaś to bai nian guo chi, „sto lat państwowego upodlenia”. Jeśli się tego nie rozumie, nie pojmie się, czemu w 1949 r. roku zwyciężyli komuniści, chociaż KMT na początku wojny domowej miał miażdżącą przewagę. Wygrali – i znów zamknęli kraj na świat, podążając za autarkicznymi mrzonkami Przewodniczącego. Nawet Rosjan wyrzucili: Chruszczow mógł pieszczotliwie nazywać Mao „starym kaloszem”, ale nie był w stanie zabronić towarzyszom chińskim krzyczeć, że „Wschód jest czerwony”.
I Państwo Środka znów odgrodziło się szczelnie od świata murem. Tym razem ideologicznym. Aż nastał Deng Xiaoping ze tą słynną metaforą kota, co ma łapać myszy, a nie być czarny, czy biały. Kazał się Chińczykom bogacić, a oni to mają we krwi. Tyle że od tysięcy lat wszelkiej maści filozofowie z Konfucjuszem na czele z tą naturą własnego narodu walczyli i ja tłamsili. A teraz ją uwolniono. Efekty widać. Chiny dziś to dynamicznie rozwijający się kraj, państwo kroczące do miana nowego supermocarstwa. Kraj otwarty, przynajmniej teoretycznie. Tym samym zaczął się drugi,, tym razem masowy, okres wzajemnego poznawania się Chin i Zachodu. Tym razem na innych prawach. Bo dzisiejsze Chiny to dumne państwo, które pamięta, że przez wieki było dla Azji tym, czym Rzym dla Europy. I chce do tego nawiązać, propagując w świecie swoiste pax sinica. Szczególnie w tym roku. To fascynujący moment historii Państwa Środka. Warto tu teraz być.
Fascynujące jest zwiedzanie tego kraju, a zamieszkanie w nim to wielka przygoda. Bo daje to unikatową możliwość zrozumienia go, poznania „od środka”. Zamieszkanie tu, to jakby uzupełnienie wiedzy nabytej w podróży i tej wyniesionej z książek czy z uniwersytetu. Jeżdżąc, czytając i słuchając poznaje się wiele. Mieszkając poznaje się wszystko.
Michał Lubina jest doktorantem Wydziału Studiów Międzynarodowych i Politycznych UJ. Zjeździł z plecakiem większość krajów Azji, docierając lądem najdalszych zakątków Rosji, Chin, a także Indii, Pakistanu, Iranu czy Bangladeszu. Autor przewodników po Litwie i Rosji a także licznych wystaw fotograficznych – m.in. z Rosji, Chin czy Armenii. Przewodnik i autor programów po Chinach w Klubie Laurazja www.laurazja.pl Fascynuje się Dalekim Wschodem, a Chinami w szczególności, o których związkach z Rosją pisze doktorat. Od sierpnia 2009r. jest stypendystą Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego w Pekinie.
|
|
|
relacje 
